Newsletter

Szanowni Państwo,

W grudniowym wydaniu newslettera zwracamy uwagę na projektowane zmiany dla pracodawców związane z jawnością wynagrodzeń oraz wchodzące w życie w Wigilię przepisy Kodeksu pracy wprowadzające nowe obowiązki pracodawców w zakresie rekrutacji pracowników. Ponadto przedstawiamy najważniejsze zmiany, jakie są planowane w nowelizacji Kodeksu spółek handlowych, znajdującej się obecnie na etapie prac parlamentarnych. 

Życzymy Państwu przyjemnej lektury, a z okazji zbliżających się Świąt Bożego Narodzenia – dużo radości i wspaniałego czasu spędzonego z rodziną,

Zespół Kancelarii WBW

Wdrożenie Dyrektywy w sprawie jawności wynagrodzeń

Aleksandra Urbańska, radczyni prawna

Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej udostępniło założenia i cele nowej ustawy, która ma kompleksowo wdrażać do polskiego porządku prawnego dyrektywę unijną o jawności wynagrodzeń (2023/970).

Doprecyzowanie obecnych przepisów

Obecne przepisy Kodeksu pracy zapewniają zasadę równego wynagrodzenia za pracę tego samego rodzaju jedynie na poziomie ogólnym, natomiast brak przejrzystości systemów wynagrodzeń, trudności dowodowe oraz brak standardów wartościowania pracy powodują, że prawo to nie jest skutecznie egzekwowane. Nowe regulacje mają tę sytuację zmienić, wprowadzając obowiązki informacyjne, sprawozdawcze i organizacyjne po stronie pracodawców oraz wzmacniając pozycję procesową pracowników.

Najważniejsze zmiany dla pracodawców

Ustawa będzie zobowiązywać wszystkich pracodawców do posiadania przejrzystej struktury wynagrodzeń opartej na obiektywnych, neutralnych płciowo kryteriach wartościowania pracy, takich jak umiejętności, wysiłek, odpowiedzialność i warunki pracy. Pracownicy uzyskają prawo dostępu do informacji o zasadach ustalania i wzrostu wynagrodzeń, a kandydaci do pracy muszą otrzymać informację o wysokości wynagrodzenia początkowego lub przedziału wynagrodzenia już na etapie rekrutacji. Każdy pracownik będzie mógł także zwrócić się o dane dotyczące średniego wynagrodzenia kobiet i mężczyzn w danej kategorii pracowników wykonujących pracę jednakową lub o jednakowej wartości.

Pracodawcy zatrudniający co najmniej 100 pracowników będą musieli cyklicznie sporządzać sprawozdania dotyczące luki płacowej, obejmujące m.in. różnice w wynagrodzeniach zasadniczych i zmiennych, rozkład płci w przedziałach płacowych oraz dane dotyczące poszczególnych kategorii pracowników. Raporty będą udostępniane pracownikom, organom nadzorczym i publikowane w części przez organ monitorujący. Jeżeli w którejś kategorii pracowników stwierdzone zostaną nieuzasadnione różnice płacowe przekraczające 5%, pracodawca będzie zobowiązany do przeprowadzenia wspólnej oceny wynagrodzeń z udziałem przedstawicieli pracowników i wskazania działań korygujących.

Sankcje za nieprzestrzeganie obowiązków

Ustawa wzmocni również egzekwowanie prawa poprzez wprowadzenie surowszych środków ochrony pracowników i odwrócenie ciężaru dowodu w sporach o nierówne wynagrodzenie. Ustawa będzie przewidywać ponadto sankcje finansowe, od 2 000 do 60 000 zł, m.in. za brak wartościowania pracy, niewywiązywanie się z obowiązków sprawozdawczych czy utrudnianie dostępu do informacji. Rolę nadzorczą i wspierającą pełnić będą organ ds. równości, organ monitorujący oraz Państwowa Inspekcja Pracy, które będą odpowiedzialne za analizę danych, wsparcie pracodawców oraz interwencję w przypadku naruszeń.

Ustawa ma zostać przyjęta w II kwartale 2026 roku. 

Zmiany Kodeksu pracy dotyczące ogłoszeń rekrutacyjnych oraz podawania „widełek” wynagrodzeń

Antonina Godlewska, praktykantka radcowska

W dniu 24 grudnia 2025 r. wejdą w życie nowe przepisy Kodeksu pracy wdrażające unijną dyrektywę o przejrzystości wynagrodzeń. Choć bywają przedstawiane jako „rewolucja”, w praktyce ich znaczenie jest znacznie bardziej umiarkowane – szczególnie w zakresie obowiązku ujawniania wynagrodzeń.

Ogłoszenia o pracę neutralne płciowo

Nowe przepisy wprowadzają obowiązek formułowania ogłoszeń rekrutacyjnych w sposób neutralny płciowo. Niedopuszczalne będą ogłoszenia sugerujące płeć kandydata (np. „asystentka zarządu” czy wyłącznie „specjalista”).

Dopuszczalne formy to m.in.:

• „specjalista/specjalistka”,
• „asystent/asystentka”,
• „osoba ds. …”,
• ewentualnie „mechanik (kobieta/mężczyzna)”

Należy podkreślić, że obowiązek ten dotyczy wyłącznie ogłoszeń o naborze. 

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej potwierdziło, że pracodawcy nie muszą zmieniać nazw stanowisk w dokumentach wewnętrznych – decyzja w tym zakresie pozostaje po ich stronie.

„Widełki” wynagrodzeń – niekoniecznie w ogłoszeniu

Wbrew częstym opiniom pracodawcy nie będą musieli podawać widełek płacowych już w ogłoszeniu o pracę. Informacja o wynagrodzeniu (lub jego przedziale) musi zostać przekazana kandydatowi najpóźniej przed nawiązaniem stosunku pracy, tak aby możliwe były świadome negocjacje.

Sankcje za naruszenie przepisów

Naruszenie nowych obowiązków może skutkować uznaniem, że pracodawca narusza zasadę równego traktowania, więc kandydat, który uzna się za dyskryminowanego, może dochodzić odszkodowania na drodze sądowej w trybie art. 18^3d Kodeksu pracy.

Zmiany dotyczące akcji oraz rejestrów akcjonariuszy na etapie prac parlamentarnych

Sebastian Michalak, starszy prawnik

W naszym marcowym wydaniu Newslettera pisaliśmy o głównych założeniach rządowego projektu nowelizacji Kodeksu spółek handlowych, który w założeniu miał znieść tradycyjne podział akcji na imienne i okaziciela. Na pod koniec listopada projekt ustawy trafił do Sejmu, w związku z czym warto zwrócić uwagę na najważniejsze zmiany, jakie niesie za sobą nowelizacja, która z dużym prawdopodobieństwem zostanie przyjęta na początku roku 2026.

Zmiany dotyczące rejestru akcjonariuszy

Jedną z istotnych zmian, wprowadzanych przez nowe przepisy, jest zwiększenie kontroli ze strony sądów rejestrowych nad realizacją przez spółki zasady dematerializacji akcji. W tym kontekście ustawa wprowadza obowiązek zgłaszania do KRS i ujawniania w rejestrze informacji o zawarciu umowy o prowadzenie rejestru akcjonariuszy z konkretnym domem maklerskim. Na marginesie zaznaczyć również należy, że wykreślenie spółki komandytowo-akcyjnej, prostej spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej z KRS będzie wymagało przedłożenia sądowi rejestrowemu wraz z wnioskiem wykazu akcjonariuszy z rejestru akcjonariuszy.

Inną zmianą, na którą warto zwrócić uwagę, jest zaostrzenie formy wymaganej od zgody akcjonariusza rozporządzającego swoimi akcjami na wpis zmiany do rejestru akcjonariuszy. Dotychczasową praktyką było zamieszczanie zgody takiego podmiotu w umowie (tj. umowie sprzedaży, zastawu lub innej będącej podstawą do rozporządzenia) sporządzanej w zwykłej formie pisemnej, co było wystarczające do samodzielnego dokonania wpisu w rejestrze akcjonariuszy przez nabywcę czy zastawnika. Nowe przepisy będą wymagały notarialnego poświadczenia podpisu pod taką zgodą lub złożenia go w obecności pracownika domu maklerskiego, względnie użycie podpis elektronicznego (kwalifikowanego, zaufanego bądź osobistego). Brak takiej zgody będzie skutkował wydłużeniem – i tak dość długiej i przesadnie skomplikowanej – procedury wpisu do rejestru akcjonariuszy, decydującego o skutkach prawnych dokonanego rozporządzenia, gdyż dom maklerski będzie obowiązany powiadomić akcjonariusza o planowanym wpisie.

Zniesienie podziału na akcje imienne i na okaziciela

Nowelizacja ma również doprowadzić do zrównania charakteru wszystkich zdematerializowanych akcji. Dotychczas istniejące zróżnicowanie akcji było historycznie związane były z niemal niekontrolowanym przez nikogo obrotem tego typu akcjami. Wprowadzenie zasady dematerializacji oraz wpisu akcji do rejestru akcjonariuszy spowodowało, że funkcja akcji na okaziciela zaczęła być czysto symboliczna, więc projektowane zmiany są oczywistą tego konsekwencją.

Ważną kwestią jest jednak fakt, że akcje uprzywilejowane, ograniczone co do zbywalności (np. poprzez wymóg uzyskania zgody spółki) bądź obciążone obowiązkami niepieniężnymi wobec spółki będą musiały być oznaczone w statucie osobną serią względem akcji zwykłych. Pozwoli to uporządkować obrót akcjami i zidentyfikować te, które pod wskazanymi wyżej względami różnią się od pozostałych. Jednak co ciekawe, akcjonariusze posiadający akcje uprzywilejowane będą mogli żądać zamiany swoich akcji na akcje nieuprzywilejowane bez konieczności zmiany statutu, o ile statut nie stanowi inaczej.

Sejmowe prace legislacyjne nad ustawą toczą się pod numerem druku: 2027. Planowane wejście w życie nowych przepisów ma nastąpić po 12 miesiącach od ogłoszenia.